اقتصادیبانک، بیمه و ارز دیجیتال

اختصاصی/”دارا” و “پالایش” چه زمانی جان می‌گیرند؟

یک کارشناس بازار سرمایه گفت: اصلاحات در بازار کمک می‌کند با رکن بازارگردان، مشکل نقدشوندگی  صندوق ها تا حد زیادی برطرف شود.

به گزارش توانا، در روزهای گرم تابستانی سال ۱۳۹۹ که ظرفیت‌های بازار سرمایه برای مردم جذاب شده بود دولتمردان به زعم اینکه با فروش سهام شرکت‌های دولتی میان همه اقشار جامعه ثروت توزیع شود وعده عرضه سه صندوق دولتی در قالب ETF را دادند و دولت با این کار قصد داشت باقی مانده سهم خود در برخی بانک‌ها، بیمه‌ها، پالایشگاه‌ها، شرکت‌های خودرویی و فولادی را با عرضه در بازار به مردم واگذار کند درنتیجه صندوق اول با نام دارایکم در اوایل تابستان سال ۱۳۹۹ عرضه و در سوم تیرماه همان سال قابل معامله شد همچنین در پذیره‌نویسی این صندوق بیش از چهار میلیون نفر مشارکت داشتند.

دارایکم همزمان با روزهای صعودی بازار سرمایه بازدهی بسیاری داشت و تا ۲۰۰ درصد سود هم پیش رفت حتی با وجود سقوط شدید شاخص کل بورس سوددهی این صندوق پابرجا ماند البته که عمری طولانی نداشت و سقوط‌های مکرر بورس رنگ قرمز را به این صندوق تحمیل کرد.

دولت در مرحله دوم در حال آماده‌سازی صندوق ETF خودرویی بود که به دلایل نامعلومی لغو شد و در مرحله بعد بعد از فراز و فرود‌های بسیار صندوق پالایشی یکم در روزهای ناخوش بازار در آذرماه سال ۱۳۹۹ عرضه شد که در ۱۶ روز معاملاتی نیمه دوم آذر ۱۳۹۹ فقط سه روز مثبت بود و در سایر روزها روندی نزولی داشت.

این صندوق که با قیمت ۱۰ هزار تومان عرضه شد ارزش آن در پایان دو سال گذشته با افت ۹ درصدی همراه شد و در پایان دی ماه ۱۳۹۹ هم با افتی ۵۴ درصدی نسبت به قیمت گشایش، به پنج هزار تومان رسید یعنی سهامداران پالایشی یکم با زیان ۵۰ درصدی مواجه شدند به عبارتی می‌توان گفت صندوق پالایش یکم بیشتر توزیع زیان بود تا توزیع ثروت چون در ۳۳ روزی که نماد آن در حال معامله بود تنها ۷ روز مثبت معامله شد.

روی آوردن بدشانسی به این نماد تا جایی ادامه داشت که در روزهای فصل سرد سال ۱۳۹۹ بازارگردان آن از اتمام پول خود برای حمایت از پالایش خبر داد بنابراین در شرایطی که کارشناسان، سرمایه‌گذاری در صندوق‌هایی مانند ETF ها را راهکاری مؤثر در کاهش ضرر سهامداران می‌دانستند اما سرمایه‌گذاری در آنها به شدت با ریسک همراه بود.

رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار، در آذرماه ۱۴۰۰ مهم‌ترین دغدغه دارندگان صندوق‌های ETF را مطرح و اعلام کرد که تلاش می‌کند تا صندوق‌های دولتی ETF به NAV خود با همان ارزش ذاتی نزدیک شوند براین اساس در واپسین روزهای فروردین ماه سال جاری سازمان بورس راهکار سه‌گانه‌ای را در هیأت مدیره جمع‌بندی کرد که پیش‌بینی می‌شد با اجرایی شدن آنها، صندوق‌های دارا یکم و پالایشی یکم به ۹۵ درصد ارزش ذاتی خود برسند بنابراین براساس این راهکار سه گانه سازمان بورس برای صندوق‌هایETF، در ابتدا اشخاص غیردولتی سهام‌دار این صندوق‌ها می‌توانند در صندوق‌ها اعمال رای کنند، صندوق‌های ETF به صندوق‌های فعال و بخشی تبدیل شوند یعنی صندوق‌ها می‌توانند ترکیب سبد سهام را تغییر بدهند و بازارگردان نیز داشته باشند و مورد آخر اینکه یونیت واحدهای ممتاز این صندوق‌ها در یک مزایده به فروش برسد و به بخش خصوصی واگذار شود تا نقدینگی بیشتری جذب کند و درنهایت در آخرین ماه تابستان سال 1401 در هیأت وزیران سه اصلاحیه در اساسنامه صندوق‌های سرمایه‌گذاری دارا یکم و پالایش یکم به تصویب رسید.

مهدی دلبری، کارشناس بازار سرمایه درمورد ارزیابی خود از این سه اصلاح در گفتگو با خبرنگار”توانا” گفت: این اصلاحات کمک می‌کند رکن بازارگردان مشکل نقدشوندگی این دو صندوق را تا حد زیادی برطرف کند همچنین نکته دیگر اینکه اگر در بند اساسنامه اجازه داده شود سود تقسیمی که از شرکت‌های سرمایه پذیر خریداری می‌شود دوباره صرف خریداری در همین دو صنعت شود می‌تواند کمک کننده باشد.

او ادامه داد: باید الزامات اینکه قرار است این صندوق‌ها از غیرفعال و منفعل بودن به صندوق فعال و بخشی تبدیل شوند، فراهم شود ضمن آنکه مهمترین پیشنهاد اینکه باتوجه به شرایط بازار و گزارش‌هایی که شرکت‌های سرمایه‌پذیر در گروه فرآورده‌های نفتی می‌دهند صندوق “پالایش” اجازه داشته باشد بین شرکت‌ها جابه‌جایی انجام دهد البته باتوجه به اینکه قرار است فاصله NAV با قیمت این صندوق اصلاح شود احتمالا مدیر صندوق بابت ابطال واحدها باید شرکت‌های سرمایه پذیر را بفروشد و اگر از محل سود تقسیمی شرکت‌های سرمایه پذیر نتواند استفاده کند برای ابطال واحدها و خرید واحدهای جدید احتمالا با مشکل مواجه شود.

دلبری افزود: نکته بعدی این است که این صندوق‌ها تقریبا اولین صندوق‌های بخشی در بازار خواهند بود و اگر عملکرد مناسبی داشته باشند به صلاح سرمایه‌گذاران است که به جای خرید و نگهداری به‌طور مثال یک سهام پالایشی صندوق “پالایش” را خریداری کند چون در مواقعی که یکی از سهم‌های گروه پالایشی گران شود می‌فروشد و در مواقعی که احساس کند گزارشات بهتری منتشر می‌شود و شرکت وضعیت بهتری دارد نسبت به خرید آن اقدام می‌کند بنابراین لازمه اینکه این اصلاحات موفق باشد این است که مدیر صندوق مخصوصا صندوق “پالایش” اجازه جا‌به جایی سهام در گروه را داشته باشد و باید از این فضا که این صندوق با تقسیم سود همراه است خارج شود همچنین منطقی است کل سود تقسیمی بر روی NAV این صندوق لحاظ شود درنتیجه به‌نظر می‌رسد براین اساس صندوق می‌تواند شرایط بهتری داشته باشد و خروج منابع از آن کاهش پیدا کند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا